اندیشکده کارنگی: نگرانی عمیق آمریکا از رشد شتابان چین
-
اندیشکده کارنگی از نگرانی عمیق آمریکا از رشد جهانی چین و جا ماندن ایالات متحده از این ماراتن رقابتی حکایت کرد.
شاید آمریکا و ناتو روسیه را تهدیدی جدی بدانند و یا از افراط گرایی در غرب آسیا (خاورمیانه) نگرانی هایی داشته باشند اما مطمئنا رشد شتابان چین اساسی ترین ترس آنان است. پس زمینه رشد جهانی چین و افزایش اعتماد به نفس پکن نوید تغییرات جدی در محیط استراتژیک نظام بین الملل را می دهد که آمریکا از آنها بخوبی آگاهی دارد.
به نوشته اندیشکده کارنگی، پکن بودجه نظامی سال جاری خود را 7.5 درصد افزایش داده است، رقمی که اگر چه درصد رشد آن کمتر از سال 2018 است اما نشان می دهد که پکن به دنبال تقویت نیروهای نظامی و تبدیل ارتش به نیروی برتر در برابر چالش های پیش رو است.
بودجه نظامی این کشور در سال جاری میلادی با 7.5 درصد رشد نسبت به سال گذشته به 177.6 میلیارد و 610 میلیون دلار افزایش یافته است که با این حساب، درصد رشد آن نسبت به افزایش 8.1 درصدی سال 2018 میلادی اگرچه کاهش یافته است اما اصل بودجه حدود 12 میلیارد دلار افزایش نشان می دهد.
از سال 2012 تا 2018، میزان بودجه نظامی چین هر سال به ترتیب 11.2، 10.7، 12.2، 10.1 و 7.6، 7 و 8.1 درصد افزایش داشته است اما این رشد برای سال جاری 7.5 درصد بوده است.
چین قصد دارد تا سال 2035 میلادی به یک ارتش مدرن دست یابد برای همین از میزان نیروهای نظامی خود 300 هزار نفر کاسته است و بودجه بیشتری را روی تسلیحات جدید هزینه می کند.
به نوشته اندیشکده کارنگی، دریای جنوبی چین (South China Sea) یکی از مناطق درگیری های احتمالی دو طرف خواهد بود.
در سال 2019 میلادی تنش ها میان آمریکا و چین در دریای جنوبی بیشتر خواهد شد زیرا چین به سوی استقرار بیشتر نیروها و تسلیحات و ساخت جزایر مصنوعی خواهد رفت تا بتواند نیروی بازدارندگی اش را در مقابل آمریکا کامل کند.
در ماه فوریه امسال (بهمن 1397) مایک پمپئو وزیر خارجه آمریکا در سفر منطقه ای خود گفت که ما در دریای جنوبی حضور می یابیم تا اطمینان حاصل شود کشتیرانی آزاد برقرار است.
ماه سپتامبر سال 2018 (شهریور 1397) نیز ناوهای چینی یک ناو آمریکایی را مورد تعقیب قرار دادند تا از منطقه نزدیک به حریم جزایر متعلق به چین دور شود و نزدیک بود که برخوردی هم میان آنها صورت گیرد.
اقتصاد قدرتمند چین و امکان نفوذ سیاسی-اقتصادی بیشتر پکن در اروپا یکی دیگر از ترس های آمریکا و برخی همپیمانان اروپایی واشنگتن است. چین به سرعت در حال افزایش فعالیت های اقتصادی خود در اروپاست، برخی از این سرمایه گذاری ها استراتژیک هستند و ممکن است موجب وابستگی کشورهای اروپای شرقی و کشورهای بالکان به چین شود.
پکن در حال گسترش حضور فیزیکی خود در اروپاست، این حضور با سرمایه گذاری های عظیم پکن در سراسر این قاره همراه شده است. به عنوان مثال، در حال حاضر شرکت های دولتی یا شرکت هایی چینی که توسط دولت هدایت می شوند. ده درصد از کل حجم مبادلات بنادر اروپایی را در اختیار دارند. همچنین این نگرانی وجود دارد که چین زمانی بخواهد از زیرساخت های خود در اروپا علیه ایالات متحده و یا اروپا استفاده نظامی کند.
به نوشته اندیشکده کارنگی، نفوذ اقتصادی در حال رشد چین می تواند به نفوذ سیاسی نیز تبدیل شود، همانطور که رقابت بین آمریکای شمالی و چین افزایش می یابد، تلاش های پکن برای جدایی بیشتر اروپا از ایالات متحده بیشتر می شود. تلاش های پکن برای ایجاد روابط با کشورهای مرکزی و شرقی اروپا با استفاده از چارچوب همکاری 16 + 1، که در قالب آن شانزده کشور اروپایی روابط خود با چین را بسیار گسترش می دهند در این راستا درک می شود. تمایل دولت ایتالیا برای تقویت روابط با چین دغدغه دیگری برای ناتو است، این موضوع افتراق سیاسی در اروپا را تشدید می کند.
دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا بارها از تهدید چین سخن گفته است، در مقابل چین متذکر شده که سیاست های آمریکا سرشار از اندیشه های منسوخ شده از جمله تفکر جنگ سرد و «بازی با حاصل جمع صفر» است و در مقابل چین مسیر توسعه صلح آمیز و سیاست دفاعی غیرتجاوزکارانه را پیش می گیرد و در توسعه نیروی راهبردی خود بسیار خویشتندار است.
همچنین اندیشکده 'دوستان اروپا'، مستقر در بروکسل، در مطلبی با عنوان «پشت پرده ماجرای هواووی» با یادآوری اینکه رشد شتابان علمی و صنعتی چین غول های صنعتی غربی به ویژه آمریکا را غافلگیر کرده است، نوشت: واشنگتن پیشتازی آسیا در صنعت و نوآوری را نمی تواند تحمل کند.
هم اکنون نیمی از ده شرکت بزرگ عمرانی دنیا در چین قرار دارد. در کنار این پیشرفت چشمگیر، چین در مسیر رشد شتابان علمی قرار گرفته است و آمریکا ناچار است پیشتازی آسیا در تکنولوژی را به رسمیت بشناسد.
حداقل در عرصه تجارت، آمریکا چین را رقیب و حتی تهدید بزرگی قلمداد می کند و در پی آن است که به شیوه های مختلفی برتری این کشور را کاهش دهد. بنابراین جدا از سیاست های سختگیرانه ترامپ در تجارت، آمریکا با اتهام هایی چون جاسوسی در پی آن است که از اعتبار این شرکت بزرگ بکاهد. بهانه گیری های آمریکا شامل اتهام دور زدن تحریم های ایران نیز می شود.
اواخر ماه ژانویه (بهمن 1397) وزارت دادگستری آمریکا، هواوی و مدیر مالی این شرکت را به تلاش برای دور زدن تحریم های آمریکا بر ضد ایران و نیز سرقت اطلاعات محرمانه صنعتی از گروه مخابراتی «تی-موبایل» آمریکا متهم کرد.
کانادا نیز در دسامبر سال 2018 (دی 1397) به درخواست آمریکا 'منگ وانژو' مدیر مالی شرکت مخابراتی 'هواوی' را که در آن کشور به سر می برد، به خاطر «نقض تحریم های آمریکا» بازداشت کرد.
دادگاه ونکوور کانادا 10 روز بعد از دستگیری منگ، او را با قید وثیقه 7.5 میلیون دلاری آزاد کرد تا دولت این کشور در رابطه با استرداد وی به آمریکا تجدیدنظر و تصمیم گیری کند.
پس از صدور کیفرخواست برای او به اتهام کلاهبرداری در ماه ژانویه 2019(بهمن 1397)، مقام های آمریکایی به صورت رسمی درخواست استرداد او از کانادا به واشنگتن را مطرح کردند که واکنش شدید چین را به دنبال داشت.
این پرونده بخشی از سریال فشارهای گسترده از سوی آمریکا علیه این شرکت چینی است که شبکه هایش از سوی واشنگتن به عنوان تهدید علیه امنیت ملی آمریکا عنوان شده است.
در مقابل شرکت هواوی در بیانیه ای اتهامات مربوط به مدیر مالی ارشد خود را رد کرد و افزود: وی و شرکت هواوی هرگز قوانین آمریکا را نقض نکرده اند و این حقیقتی است که نهایتا واشنگتن به آن اذعان خواهد کرد.
بر اساس متن دادخواست، هواوی متهم به معامله ای به ارزش بیش از 100 میلیون دلار با ایران از طریق یکی از موسسات مالی آمریکایی است. هنوز مشخص نیست که در این اتهام منگ وانژو مستقیما متهم است یا نه اما اگر متهم شود ممکن است با مجازاتی بین 11 تا 14 سال زندان مواجه شود. با این حال هیچ بعید نیست که با توجه به فشار روز افزون دولت چین به کانادا و آمریکا، دادگستری آمریکا در نهایت به توافق جریمه ای مالی برای هواوی قناعت کند.
هواوی در پرونده ای دیگر در دادگاهی در شهر سیاتل متهم به سرقت اسرار فناوری شده که در آن مورد هم همه اتهام ها را رد کرده است.
'رن جونگ فی' بنیانگذار شرکت هواوی چین دومین سازنده تلفن های هوشمند دنیا معتقد است که این شرکت قربانی دسیسه چینی آمریکا شده است. آمریکا و چین در زمینه فناوری مقابل یکدیگر قرار گرفته اند و دسیسه چینی های واشنگتن باعث شده است تا کانادا و هواوی هر دو قربانی شوند.
وی با اشاره به دستگیری دخترش در کانادا که مدیر ارشد مالی این شرکت بوده است، خاطر نشان کرد: نباید اجازه داد روابط هواوی و کانادا تیره شود.
جونگ فی با تاکید بر اینکه دخترش مرتکب هیچ خلافی نشده است، گفت: نباید در دام آمریکا بیافتیم. این روند فقط برای مردم کانادا زیانبار خواهد بود و برای هواوی هم مطلوب نیست.
سخنگوی وزارت امور خارجه چین نیز در 2 مارس 2019 (11 اسفند 97) در واکنش به آغاز روند استرداد وانژو مدیر مالی شرکت هواوی به آمریکا از سوی کانادا، اعلام کرد این پرونده قضایی نیست بلکه یک مساله سیاسی است.
اندیشکده دوستان اروپا در پایان تاکید کرد: واقعیت ماجرا این است که آمریکا نمی تواند ظهور قهرمانان صنعتی جدید در آسیا را قبول کند و می خواهد پیشتازی در صنعت از آن خودش باشد. به نظر آمریکایی ها، تهدید واقعی برای آنان، تهدید صنعتی و علمی پکن است که به زودی گوی سبقت را از واشنگتن می رباید.
بنابراین چیزی که به طور فزآینده آمریکا را نگران کرده سرعت شتابان علمی شرکت های آسیایی است که علاوه بر دولت آمریکا، غول های صنعتی غربی نیز از آن غافلگیر شده اند.
مدیران ارشد اروپایی معتقدند که تا اوایل سال 2020، چین درعرصه نوآوری های کلیدی پیشتاز خواهد شد. هواوی یک شرکت در عرصه فناوری های اطلاعاتی و ارتباطاتی در مقیاس جهانی است و نزدیک به 100 میلیارد دلار در سال فروش در 170 کشور جهان دارد. به لطف طرح نوآورانه این شرکت در سال 1997(1376)، حدود نیمی از 170 هزار کارمند آن سهامدار شرکت شدند.
اندیشکده دوستان اروپا در سال 1999(1378) به ریاست گیلس مریت (Giles Merritt) در بروکسل بنیاد نهاده شد.
