IRIB World Service

در قسمت هشتم مجموعه نسل کشی مسلمانان روهینگیا در میانمار، مسلمانان روهینگیا و پاکسازی قومی، بررسی خواهد شد.

در این باره که چرا ارتش و شبه نظامیان بودائی و راهب­ های متعصب میانماری اقدام به پاک سازی قومی اقلیت مسلمان روهینگیای ساکن در ایالت راخین کرده ­اند، دیدگاه­ های متفاوتی مطرح شده است. اما می­ توان آنها را در سه مقوله کلی تر دلایل اقتصادی، دلایل سیاسی و دلایل مذهبی خلاصه کرد. در ظاهر چنین به نظر می­ رسد که تضاد مذهبی بین مسلمانان روهینگیا و اکثریت جمعیت بودائی مذهب، عامل مهمی در کشتار و اخراج اجباری روهینگیاها باشد ولی واقعیت آن است که دلایل سیاسی و اقتصادی، عامل مهم ­تری می باشند.

علاوه بر دلایل سیاسی، اقتصادی و مذهبی، یک دلیل مهم دیگر، وجود طرح­ های نظامی است. ارتش میانمار  با  نظامی سازی ایالت آراکان یا راخین به بهانه وجود نیروهای رادیکال نظیر داعش و سازمان القاعده، اقدام به مصادره زمین های مسلمانان در این ایالت کرده است. مطابق این استراتژی، ارتش میانمار در حال گسترش حضور نظامی و ایجاد پادگان و تأسیسات نظامی است که در هر حال نیازمند اراضی است و این زمین­ ها را از طریق مصادره زمین­ های متعلق به مسلمانان روهینگیا و اخراج آنها تأمین می­ کند.

واقعیت آن است که در پشت پرده این نظامی­ سازی و ایجاد تأسیسات نظامی، اهداف خاصی نهفته است که در نهایت به پاک سازی قومی اقلیت مسلمان روهینگیا منتهی می­ شود. به طوریکه می ­توان گفت که از یک طرف هدف اصلی ­تر نابودسازی قومی روهینگیاها است .از طرف دیگر هدف یک پارچه سازی قومی میانمار،از طریق ایجاد یک دولت با یک زبان و یک مذهب و یک فرهنگ، دنبال می شود.

مصادره زمین روهینگیاهای مسلمان از سال 1994م، ابعاد بسیار گسترده ­ای یافته است و در عمل  به اعمال خشونت، کشتار، تجاوز و اخراج ساکنان روستاهای روهینگیانشین منتهی شده است. نتیجه سیاست های ارتش میانمار، تنها مصادره زمین نبوده بلکه باعث رانده شدن روهینگیاها به بنگلادش و یا جا به جائی جمعیتی در داخل ایالت راخین  شده است . بدین ترتیب مسلمانان روهینگیا از مناطق حاصل­خیز به طرف مناطق کوهستانی و جنگلی که غیرقابل کشت و زرع می باشد، رانده ­شده اند.

ارتش میانمار، زمین­ های مزروعی و محل سکونت روهینگیاها را مصادره ­کرده و پروژه ­ای تحت عنوان «احداث روستاهای نمونه» را در دست کار قرار داده است. روستاهای نمونه در واقع با این هدف مطرح شده­ اند که زمین­ ها از دست روهینگیاهای مسلمان خارج و به بهانه نوسازی در اختیار بودائیان و نیروهای شبه نظامی که علیه مسلمانان در کنار ارتش در قتل و کشتار و اخراج روهینگیاها قرار می­ گرفته­ اند، گذاشته شود. هدف پشت پرده بر هم زدن ترکیب جمعیت و تبدیل کردن اکثریت مسلمانان روهینگیا به اقلیت قومی در راستای تحقق یک پارچه ­سازی قومی- مذهبی میانمار است.

در واقع می­ توان گفت که در پروژه «احداث روستاهای نمونه»، در همان حال که زمین­ های مردم مسلمان روهینگیا به زور از آنها گرفته شده است، ترکیب جمیعت نیز به سود بودائیان بر هم ­خورده است و پروژه غیرانسانی پاکسازی قومی هم محقق ­شده است. پروژه«احداث روستاهای نمونه» همزمان نابودسازی قومی روهینگیاها و اسکان بودائیان، حضور خشونت آمیز ارتش و نظامی ­سازی ایالت آراکان را عملیاتی نموده است.

به این ترتیب، مشاهده می­ شود که اهداف و دلایل سیاسی، اقتصادی، مذهبی و نظامی پیچیده ­ای وجود دارد که هدف نهائی آنها، پاکسازی قومی و نسل­ کشی روهینگیاها است، موضوعی که کارشناسان سازمان ­های بین­ المللی آن را مورد اشاره  قرار داده­ اند و نشانه­ های آن را آقای «ویلیام بشث» محقق حوزه نسل­ زدائی این گونه توصیف کرده است: وقتی می ­بینم که برای جلوگیری از زاد و ولد اقدام می­ شود، هویت فرهنگی و مذهبی مردم انکار می­ شود  و حق حیات و زندگی مردم روهینگیا در محل زندگی­ شان نادیده گرفته می­ شود، یعنی نسل کشی و پاکسازی قومی اتفاق می ­افتد.

«آندرو کیلمو» معاون دبیر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد که از نزدیک وضعیت آواره گان روهینگیا در اردوگاه­ های بنگلادش را مورد بررسی قرار داده است، در اظهار نظری صریح می­ گوید: نیروهای نظامی میانمار با توسل به تروریسم و قحطی­ سازی سازمان یافته، تلاش می ­کنند مسلمانان روهینگیا را به بنگلادش فراری دهند. وی اضافه می­ کند که در پاکسازی قومی روهینگیاهای مسلمان ساکن ایالت راخین، ارتش میانمار نقش مرکزی و دولت، نقش تحریک­ کننده را دارند.

موضوع مهم دیگری که اهداف سیاسی و اقتصادی پشت پرده کشتار و اخراج روهینگیاها از روستاها و محل سکونت شان را به اثبات می ­رساند، پروژه توسعه است. این پروژه ابعاد گسترده ­ای دارد و در ظاهر چنین وانمود می­ شود که برای توسعه کل کشور طراحی شده است. ولی آن چه در ایالت آراکان عمل شده است، توسعه بدون توجه به منافع مردم مسلمان روهینگیا عملیاتی شده و باعث سلب مالکیت و اخراج آنها از روستاهای­شان شده است. نشانه­ های موجود حکایت از آن دارند که با اعمال خشونت و اخراج روهینگیاها، پروژه­ های نوسازی و توسعه در قالب بهره­ گیری از معادن و ایجاد تأسیسات مرتبط با آن و یا اجرای پروژه­ های مرتبط با صنعت گردشگری بدون مشارکت روهینگیاهای مسلمان پی­گیری شده است.

از طرف دیگر ارتش میانمار در آنجاهائی که به دلایل خاص خود و احتمال افشای دخالت­ اش در کشتار و تجاوز حقوق انسانی روهینگیاها مایل نبوده است به صورت آشکار علیه مسلمانان روهینگیا وارد عمل شود، به شیوه دیگری عمل کرده است. در اینگونه مناطق، ارتش میانمار با حمایت از یک تشکل تروریستی و خشونت­ طلب بودائی بنام گروه 969 که از متعصب­ ترین جوانان قومیت راخین سازماندهی شده است، اهداف ضد روهینگیائی خود را به پیش برده است.

گروه تروریستی 969، خشن­ ترین رفتارها و جنایات را با توجیهاتی که راهب­ های بودائی برای اعمال ضد انسانی خود علیه مسلمانان روهینگیا به آنها تلقین کرده ­اند، مرتکب شده اند. بعضی از اطلاعات حکایت از آن دارند که برای تشدید وحشت عمومی، زنان را در مقابل شوهرانشان مورد هتک حرمت قرار ­داده و بعد، آنها را ­کشته ­اند و یا کودکان را سر ­بریده ­اند. گروه تروریستی 969 از این طریق آن چنان وحشتی ایجاد ­کرده ­اند که روهینگیاها چاره­ ای جز فرار و ترک روستاهایشان، پیش روی خود نیا­فته­ اند و مجبور به فرار به طرف مرز بنگلادش ­شده­ اند. اندیشکده چتم هاوس در لندن در نوامبر سال 2020 ، در گزارشی می‌نویسد مسلمانان روهینگیا دیگر به کشورشان در میانمار باز نخواهند گشت و تنها احتمال نتیجه‌ی این بحران اقامت دائم صدها هزار تن از آنها در نوار مرزی میان میانمار و بنگلادش خواهند بود. صحنه‌های وحشتناک و غم‌انگیزٍ گریز انسان‌ها از بمباران در مرز میانمار با بنگلادش به ابراز همدردی جهانی عمومی منجر شده است. حداقل نیم میلیون انسان با بیرحمی تمام از خانه و زندگی خود رانده شده و در شرایط اسفبار در میان چادرهای پناهندگان در گل و لای و میان توفان و باران اسکان داده شده‌اند. اخراج مسلمانان روهینگیایی از میانمار نتیجه‌ی دهه‌ها سیاست‌های تبعیض‌آمیز رهبران نظامی میانمار از سال ۱۹۶۲ تا امروز است. جنوب شرقی آسیا اکنون محل نزاع ژئوپلتیکی میان چین و رقبای آن شده است که آمریکا، هند و ژاپن در ردیف نخست آنها هستند. همه آنها در حال جنگ اعلام نشده ای برای کنترل منطقه هستند.