IRIB World Service

در قسمت دوم مجموعه برنامه ی، مروری بر دستاوردهای الحشدالشعبی، دستاوردهای الحشد الشعبی بررسی خواهد شد.

الحشد الشعبی از زمان تاسیس اقدامات ارزشمندی در راستای دفاع از تمامیت ارضی عراق و صیانت آن داشته است از جمله این اقدامات می توان به ایجاد فرصت جهت بازسازی ارتش اشاره کرد. خالد العبیدی وزیر دفاع وقت عراق در مصاحبه ای با شبکه ی پرس تی وی در این رابطه اشاره می کند و می افزاید: «با آغاز حملات داعش در تابستان 2014 حدود 70 هزار سرباز و افسر عراقی از سمت های خود کناره گیری کردند. سلاح ها، مهمات و بخش زیادی از تجهیزات ارتش از دست رفته بود و طبق برآوردهای گروه های ویژه در وزارت دفاع، خسارت مالی ما از زمان سقوط موصل و شهرهای دیگر چیزی حدود 27 میلیارد دلار بود. در این شرایط نیروهای بسیج مردمی عراق شروع به دفاع از مناطقی کردند که خطر داعش آنها را تهدید می کرد. آنها از خود گذشتگی فراوانی انجام دادند و صادقانه بگویم وجود آنان باعث شد ما زمان کافی برای بازسازی ارتش به دست آوریم.

الحشد الشعبی، برای بازپس گیری همه ی نقاط تحت سیطره ی گروه تروریستی داعش در عراق، تلاش شایانی کرده است. در آزادسازی شهرهای آمرلی، موصل، تکریت، بیجی، شرقاط و فلوجه به نحو تعیین کننده و موفقیت آمیزی ایفای نقش کرده اند. نهاد مردمی الحشدالشعبی از بدو تشکیل طی 550 روز نبرد مستمر و در دو عملیات بزرگ لبیک یا رسول­ الله (ص) یک و دو، 19 شهر و 51 روستا به مساحت 17500 کیلومتر مربع را از سیطره  داعش آزاد کرد. این مقدار معادل یک سوم اراضی اشغال شده توسط داعش در عراق بود. این محدوده شامل دو حوزه نفتی عجیل و علاس نیز بود که داعش روزانه معادل 20 هزار بشکه نفت از آن استخراج می­کرد.

الحشدالشعبی در عمده ی رسانه های جریان معاند وابسته به عربستان سعودی متهم به ارتکاب جرائم جنگی است. مرکز عربی تحقیقات و مطالعه ی راهبردها، طی مقاله ای مدعی شده است که الحشدالشعبی در عملیات آزادسازی شهر فلوجه حملات وسیعی را ضد کسانی که در این شهر محاصره شده بودند و قصد فرار از سیطره داعش را داشتند، انجام داده است و این درحالی بوده است که داعش نیز از مردم به عنوان سپر انسانی استفاده می کرده است.برخلاف این ادعای دروغین، آموزش­هایی که الحشدالشعبی در قالب «التوجیه العقائدی: آموزش­های عقیدتی» دریافت می­کند موجب شده ­است در برخورد با غیرنظامیان از شیوه­ های مسالمت آمیز و بر مبنای اصول اسلامی و انسانی استفاده نماید، به ویژه که علمای نجف و بالاخص آیت­ الله سیستانی مرجعیت عالی عراق، بر آموزش اعضای این نیرو تاکید فراوان داشته­ اند. به همین دلیل، رفتارهای انسانی الحشدالشعبی موجب افزایش محبوبیت آن نزد مردم شده است.

شیوه جنگیدن الحشدالشعبی که تلاش داشته است صدمه و خرابی در مناطق درگیری را به حداقل برساند، در مقایسه با حملات آمریکا که صدمات انسانی و خرابی های بسیاری داشته است، سبب افزایش گرایش عمومی به الحشدالشعبی شده است. مهم­ترین عملیاتی که به طور مشترک توسط نیروهای نظامی عراق و الحشدالشعبی انجام گرفت، عملیات آزادسازی موصل بود. این شهر مقر فرماندهان و رهبران داعش بود و به علت تعداد زیاد ساکنان این شهر و ویژگی جغرافیایی آن، عملیات آزادسازی موصل با دشواری­های بسیاری همراه بود. حمله و ورود به شهر موصل در 17 اکتبر 2016 طی عملیات گسترده ای با مشارکت ارتش، نیروهای پیشمرگه کُرد و الحشدالشعبی کلید خورد. در نهایت موصل در 9 جولای 2017 آزاد شد. در کل این عملیات 25 هزار تروریست داعشی از بین رفتند که 450 نفر از آنها از نیروهای انتحاری بودند.

در حال حاضر می‌توان گفت که الحشد الشعبی به مثابه ساختاری عقیدتی، قانونی ـ مردمی، در واقع ﺧﻸ ناشی از «ناکارآمدی ساختار پایه گذاری شده از سوی اشغالگران در دوره پس از سقوط صدام» را پر کرده و تبدیل به نیرویی ذاتی، کارا و توانا در عرصه امنیت‌آفرینی برای جامعه و حکومت در عراق گردیده است. پس از آزادسازی موصل، مقامات آمریکایی و رسانه­ های وابسته آنان موج تبلیغاتی گسترده­ ای برای پررنگ نشان دادن نقش خود در این پیروزی در عرصه های پشتیبانی، آموزشی و حمایتی به راه انداختند، تا مردم منطقه و بالاخص عراق و سوریه احساس کنند که بدون کمک آمریکا مسئله تروریسم قابل حل نیست. این در حالی است که نقش اندک و دوگانه آمریکا با نقش نیروهای بسیج مردمی عراق در مبارزه با تروریسم به هیچ وجه قابل مقایسه نیست. اساسا مستندات فراوانی از نقش مخرب آمریکا در صحنه­ ی نبرد و حمایت آن از داعش و حملات نیروهای آمریکایی به مواضع الحشد الشعبی وجود دارد. از اینرو ادعای آمریکایی ها در مقابله با داعش، مزورانه و دروغ می باشد. 

تشتت قومی و فرقه­ ای در عراق یکی از عوامل اصلی شکست های گذشته ی این کشور در برابر تروریسم و مشکلات جاری در عراق بوده است، اما نیروی «الحشدالشعبی» الگویی از همزیستی و اتحاد میان شیعه و سنی را به نمایش گذاشت که البته با موفقیت­های چشمگیری هم همراه بود. مهمترین دستاورد الحشد الشعبی، تاثیر به سزای آن  در وحدت شیعه و سنی بود. الحشدالشعبی با محوریت جذب نیروهای مردمی از دل جامعه ی عراق، توانست یک نوع مشارکت عمومی مردمی را در برخورد با تروریسم تکفیری تحقق بخشد. برقراری امنیت در سایه این مشارکت عمومی مردمی قادر است امنیت پایدارتری را در طولانی مدت برای عراق رقم بزند. از سوی دیگر تاکید الحشدالشعبی بر لزوم مبارزه همه ی مردم عراق، از هر قوم و مذهب، با تروریسم توانست یک نوع وحدت نسبی را برای مردم عراق به ارمغان بیاورد.

الحشدالشعبی مطابق قانون عراق در رابطه با موازنه­ ی نیروها، در سال 2015 و 2016 موظف شد 30 درصد از نیروهای خود را از غیر شیعه جذب کند و در قانون جدید موازنه در سال 2017 نیز موظف شد نسبت اعضا را در جذب نیرو رعایت کند. مقامات الحشد الشعبی تاکید کرده اند که در حال حاضر حدود یک چهارم تا یک سوم از نیروهای الحشدالشعبی از غیر شیعه و نیز از مذاهب و قومیت ­های دیگر از جمله مسیحی­ها، ایزدی­ها، عشائر و غیره هستند. چنانچه شهید ابومهدی المهندس معاون الحشد الشعبی نیز تاکید کردند فتوای جهاد کفائی آیت ­الله سیستانی فقط متوجه شیعیان نبود بلکه متوجه همه­ ی شهروندان عراقی اعم از شیعه و سنی بود، همچنان­که در ضلوعیه، اهل سنت به سرعت به الحشدالشعبی پیوستند. پس از بازپس ­گیری شهرهای عراق توسط الحشدالشعبی، این شهرها به دست ساکنان آن ها سپرده شده ­است. به عنوان نمونه تکریت، فلوجه و خالدیه پس از آزاد سازی، در دست شهروندان آن­ها قرار گرفت. بنابراین برخلاف ادعای مخالفان، الحشدالشعبی برای تصرف شهرها یا فشار بر اهل سنت یا تغییر ترکیب ساکنین شهرها علیه داعش اقدام نکرده، بلکه برای یکپارچگی عراق و نیز وحدت شیعه و سنی شهرها را از اشغال داعش آزاد کرده است.

 الحشدالشعبی با همین رویکرد ملی در پارلمان عراق هم توانست علاوه بر آرای شیعیان، آرای نمایندگان غیر شیعه را نیز جذب کند، به طوری که در تصویب بودجه الحشدالشعبی در پارلمان، از 208 رای موافق نمایندگان، 145 رای موافق از نمایندگان شیعه و 63 رای از غیر شیعه، شامل نمایندگان ترکمانی، کرد و اهل سنت بود. الحشدالشعبی به علت ویژگی­های اجتماعی و سیاسی خود، اعم از مردمی بودن، تکیه به فتوای مرجعیت عالی عراق، استکبارستیزی توانسته ­است در میان مردم عراق و منطقه محبوبیت کسب نماید. حضور قانونی نیروهای مردمی  الحشد الشعبی در عراق، سد محکمی برای مقابله با احیای بقایای تروریسم  تکفیری در عراق است. دشمنان محور مقاومت نیز با آگاهی از این موضوع، همچنان به تبلیغات بی اساس و منفی علیه الحشد الشعبی، ادامه می دهند.