IRIB World Service

در قسمت هفتم از برنامه پناه جویان افغانستانی در ایران،واکنش دولت افغانستان به خدمات جمهوری اسلامی ایران به مهاجران افغانستانی را بررسی خواهیم کرد.

مقامات افغانستانی که بعد از سقوط طالبان و روی کارآمدن دولت وحدت ملی، اداره امور این کشور را به دست گرفته اند، همواره از جمهوری اسلامی ایران به خاطر میزبانی از میلیون ها پناه جوی افغانستانی قدردانی کرده اند. حامد کرزای رییس جمهوری پیشین و محمد اشرف غنی رییس جمهوری کنونی افغانستان، بارها در سفر به ایران از کمک های جمهوری اسلامی ایران، به پناهجویان، افغانستانی، تشکر کرده اند.بعد از صدور دستور رهبر انقلاب اسلامی مبنی بر لزوم ثبت نام همه دانش آموزان افغانستانی در مدارس ایران به صورت رایگان، محمد اشرف ‌غنی رئیس‌ جمهور افغانستان در پیام ویدئویی خود به ‌مناسبت سالگرد روز جهانی پناهنده در سال ۲۰۱۷ میلادی، از حضرت آیت‌الله العطمی خامنه‌ ای به ‌خاطر این دستور تاریخی تقدیر کرد. 

محمد محقق، معاون رئیس اجرایی دولت افغانستان، سال 2016 میلادی در جریان سفر خود به استان های مختلف ایران و دیدار با مقامات محلی و اتباع افغانستان، اوضاع پناه جویان این کشور در ایران را مطلوب توصیف کرد.معاون رئیس اجرایی دولت افغانستان در 8 آوریل سال 2016میلادی وارد استان کرمان ایران شد و با ریش سفیدان و معتمدان مهاجران افغانستانی مقیم این استان دیدار کرد. طی این دیدار، معاون رئیس اجرایی دولت افغانستان گفت: «ایران به مهاجران افغانستانی احترام گذاشته است و از جمهوری اسلامی ایران به خاطر پذیرائی از این مهاجران که نمایندگان ملت بزرگ افغانستان هستند، سپاسگزاریم.» در این زمینه دکتر نصیر احمد نور سفیر افغانستان بااشاره به خدمات ایران از جمله خدمات آموزشی و تحصیلی به پناهجویان افغانستانی می گوید: خدماتی که در جمهوری اسلامی ایران به اتباع افغانستان ارائه می شود، بی نظیر است. اگر چه دو کشور افغانستان و ایران امروز در قالب دو ملت استقلال دارند، اما پیوندهای تاریخی و فرهنگی عمیقی میان این دو ملت وجود دارد. پرورش و تقویت نیروی انسانی یکی از علل اصلی ترقی و پیشرفت هر کشوری است. چنانکه بسیاری از کشور های پیشرفته دنیا در حالی به سطوح عالی از پیشرفت و ترقی دست یافته اند که چندان از جهت برخورداری از منابع طبیعی غنی نبودنده اند، نظیر کشور ژاپن. اما، این کشورها با پرورش نیروی انسانی توانستند تبدیل به پیشرفته ترین کشورهای جهان شوند.

دکتر نصیر احمد نور، سفیر افغانستان در ایران، نقش ایران در ارتقای آموزشی و علمی پناهجویان افغانستانی را اینگونه توصیف می کند: «جمهوری اسلامی ایران علی رغم اینکه با مشکلات و موانعی همچون جنگ تحمیلی و تحریم های اقتصادی مواجه بوده، اما شاهدیم که امروز این کشور دارای اقتدار در عرصه های گوناگون از جمله در عرصه های علمی است. مراودات میان دو کشور جمهوری اسلامی ایران و افغانستان در سطحی بسیار عمیق و رو به رشد قرار دارد و در این بین حضور گسترده دانشجویان افغانستانی در ایران همان گونه که سرمایه ای برای آینده افغانستان است، نشان دهنده سرمایه های ایران در افغانستان نیزهست. در شرایطی که برخی از کشورها از نیازمندی ما به کمک های بین المللی، سوءاستفاده می کنند و با آموختن انتحار به کودکان ما شهروندان افغانستانی را به قتل می رسانند و امکانات کشور را تخریب می کنند، جمهوری اسلامی ایران به کودکان و جوانان افغانستان علم می آموزد. ما از جمهوری اسلامی ایران تشکر می کنیم.»  

سید حسین عالمی بلخی، وزیر امور مهاجرین افغانستان نیز می گوید: «مهاجرانی که در جمهوری اسلامی ایران به طور قانونی زندگی می کنند به همه خدمات دولتی و غیردولتی در ایران دسترسی دارند و مشغول کار و زندگی خود هستند. ایران در طول سال های پس از انقلاب اسلامی به شکل بی سابقه ای در ایجاد و گسترش حمایت اجتماعی از کشورهای نیازمند، به شکل موفقیت آمیز عمل کرده است. کمک های جمهوری اسلامی ایران، تاثیرات متعددی در رفع فقر، سازندگی و پیشرفت کشورهای دوست داشته است. در مجموع بیش از 7 میلیون مهاجر افغانستانی در کشورهای مختلف جهان زندگی می کنند. اما در این میان، تمامی نهادهای بین المللی و دولت مردان افغانستان، فقط از میزبانی شایسته جمهوری اسلامی ایران از مهاجران افغانستانی قدردانی کرده‌اند.» این در حالی است که برخی از مقامات دولت افغانستان، از جمله عرفان الله عرفان، منشی پارلمان افغانستان، اتحادیه اروپا را به برخورد دوگانه با مهاجرین افغان متهم و از اخراج پناه جویان افغانستان از اروپا انتقاد کرده اند. 

حسام رضوی فعال رسانه ای در حوزه افغانستان می گوید: «همه مقامات کشور افغانستان به خصوص مقامات سیاسی این کشور، در دیدار با مقامات دولت ایران و رهبر انقلاب اسلامی، از میزبانی و صبوری دولت ایران در پذیرش پناهجویان افغانستانی قدردانی کرده اند. این قدردانی ها نشان می دهد که مردم و دولت افغانستان ضمن سپاسگزاری از دولت و ملت ایران و خوشنودی از ارتباط عمیق فرهنگی با ایران، مسائل و مشکلات کشور ایران را کاملا درک می کنند و برخی مشکلات موجود برای پناه جویان افغانستانی را سیاست رسمی جمهوری اسلامی ایران تلقی نمی کنند.» به طور کلی مقامات دولت افغانستان ضمن توجه به مشکلات و تنگناهای ایران، برای بهبود هرچه بیشتر اوضاع پناه جویان افغانستانی، بر اهمیت و ارزش تلاش‌ های ایران در قبال پناه جویان افغانستانی تاکید دارند. عده کثیری از مسئولان دولت افغانستان و شخصیت های مشهور و تاثیرگذار در افغانستان  یا در ایران متولد شده‌اند، یا به مدت طولانی در ایران زندگی کرده‌اند . بسیاری از آنها تحصیل‌ کرده دانشگاه‌ ها و حوزه‌ های علمیه جمهوری اسلامی ایران هستند  و از نزدیک شاهد تلاش‌های دولت و میهمان‌ نوازی ملت ایران بوده‌اند .

از جمله مقامات افغانستانی که در ایران تحصیل و زندگی کرده‌اند و اکنون در دولت افغانستان حضور دارند، شمس‌الرحمن فروتن، نماینده پیشین دولت افغانستان در امور مهاجرین و دیپلمات مسئول در سفارت افغانستان در تهران است. وی در ایران تحصیلات دانشگاهی داشته و دارای مدرک کارشناسی ارشد جامعه شناسی است. معاون دوم ریاست جمهوری افغانستان یعنی سَروَر دانش، از دانش آموختگان در زمینه علوم دینی و حقوق در دانشگاه های ایران است. فرامرز تمنا رئیس مرکز پژوهش‌های وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی افغانستان دارای تحصیلات عالیه در زمینه روابط بین الملل و علوم سیاسی نیز، تحصیلات دانشگاهی خود را در ایران طی کرده است.  دکتر سردار محمد رحیمی معاون وزیر معارف جمهوری اسلامی افغانستان و رئیس دفتر محمد محقق معاون دوم رئیس اجرایی دولت افغانستان، تحصیلات عالیه در زمینه جغرافیای سیاسی و ژئوپلیتیک در ایران داشته است. موسسات فرهنگی و علمی زیادی نیز در افغانستان تاسیس شده‌ اند که موسسان آنها تحصیل کرده ی ایران هستند. موسسه فرهنگی "نما رسانه" به ریاست سید محمد تقی حیدری و "دانشگاه خواجه عبدالله انصاری" هرات به ریاست شیخ موسی رضایی، از جمله موسسات علمی و فرهنگی- هنری معتبر و تاثیرگذار در افغانستان هستند که روسا و موسسان آنها، در ایران تحصیل کرده‌اند .

ثمرات تحصیل در ایران که اکنون در داخل افغانستان قابل مشاهده است، حکایت از پیوند عمیق دو ملت و دو دولت ایران و افغانستان و شناخت دقیق مسئولان افغانستان از کیفیت خدمات دولت ایران به پناه جویان افغانستانی و دستاوردهای تحصیل آنها در مدارس و دانشگاه‌ های ایران دارد. کمک های پر دامنه و همه جانبه جمهوری اسلامی ایران به عنوان حامی مظلومان و مستضعفان جهان، به خصوص مسلمانان مستضعف منطقه پرآشوب غرب آسیا، همواره مورد توجه سازمان های بین المللی، سازمان های مردم نهاد و دولت ها بوده است. این کمک های ایران، چنان تاثیرگذار بوده اند که بعضا مخالفان جمهوری اسلامی نیز مجبور به تایید و اذعان به کارآمدی آنها شده اند.