IRIB World Service

در قسمت پایانی مجموعه برنامه ی، قدرت بازدارندگی توان موشکی، پهپادی و ماهواره ای ایران، علل ناخرسندی امریکا و متحدانش از توان بازدارندگی و دفاعی ایران، بررسی خواهد شد.

قدرت دفاعی جمهوری اسلامی ایران، به دلیل رویکردهای مستقل ایران در مورد مسائل بین المللی و منطقه ای و جهان اسلام، ماهیتی خاص دارد. مهمترین اولویت های راهبردی دفاعی ایران عبارت‌اند از: «تامین امنیت و بازدارندگی از طریق دفاع همه‌جانبه و مبتنی بر خودکفایی، جلوگیری از رقابت‌های تسلیحاتی توأم با دستیابی به برتری تسلیحاتی، عدم تجاوز و عدم استفاده از سلاح‌های کشتار جمعی در عین تلاش برای خلع سلاح جهانی با محوریت خاورمیانه (غرب آسیا) عاری از سلاح های هسته ای ».

 اولویت‌های ایران در حوزه ی بازدارندگی و دفاع، یکدیگر را تقویت می‌کنند و تفکیک‌ناپذیر هستند. ماهیت قدرت دفاعی ایران با این اولویت‌ها ارتباط دارند و هدف نهایی آنها، محافظت ازحاکمیت، تمامیت ارضی، منابع و منافع ملی و شهروندان ایران است که این امر از طریق بازدارندگی و در صورت لزوم مداخله مشروع میسر خواهد شد. جمهوری اسلامی ایران مبتنی بر تجربیات دفاع مقدس و در واکنش به نوع تهدیدات پیرامونی و منطقه‌ای، استراتژی بازدارندگی دفاعی همه‌جانبه را برگزیده است.

توان موشکی متعارف ایران، یکی از مواردی بوده است که آمریکا و متحدان منطقه‌ای اش، همواره به آن نگرش منفی داشته‌اند. علیرغم تاکید ایران بر بازدارندگی و رفتارهای صلح آمیز تهران در منطقه، رویکرد و تفسیر آمریکا از برنامه موشکی ایران همواره تحریف‌آمیز بوده است. هدف نهایی آمریکا و متحدانش، تهدیدزا نشان دادن برنامه موشکی ایران و خلع سلاح دفاعی ایران است. 

واقعیت این است که توان موشکی و پهپادی ایران یک عامل بازدارنده در مقابله با سیاست های تجاوزکارانه و تروریسم دولتی آمریکا در غرب آسیا می باشد. بر این اساس ، نام ایران در گزارش‌های رسمی دولت آمریکا و پژوهش‌های اندیشکده‌های این کشور، همواره به‌عنوان یک خطر جدی موشکی درج شده است. این رویکرد همچنین ناشی از نقش موشک در دکترین دفاعی ایران است که خطر حمله به کشور را کاهش داده است. به نوشته ی اندیشکده امریکایی بروکینگز، «در جنگ احتمالی در آینده، ایران می‌تواند از موشک‌های بالستیک متعارف دقیق خود برای تخریب پایگاه‌های مورداستفاده هواپیماهای جنگنده آمریکا بهره برده و بندرهای تدارکاتی نیروهای آمریکا و محل استقرار آن‌ها را نابود سازد. حفظ شتاب و جریان عملیات نظامی، زیر باران موشکی اگر غیرممکن نباشد، دشوار است».

در واقع، ایران با توانایی بومی دفاعی و موشک‌های کروز دریایی و همچنین توانایی پهپادی خود، هزینه جنگ را برای آمریکا افزایش داده است و این مسئله آنها را کاملا نگران و وحشت زده کرده است.

ایران به دلیل حضور رژیم نامشروع و سرکش رژیم صهیونیستی و قدرت‌های فرامنطقه‌ای در منطقه و نیز ایجاد مسابقه تسلیحاتی توسط محور مرتجع وابسته به غرب در این منطقه، با تهدیدهای جدی روبرو است. برای مقابله با این تهدیدها و در نبود یک پیمان مشترک دسته جمعی با کشورهای عربی حوزه  خلیج فارس، چاره‌ای جز توسعه توان موشکی، ماهواره‌ای و پهپادی برای دفاع از خود بر اساس توان بومی ندارد. برخی از کشورهای عربی منطقه خلیج فارس استقلال سیاسی ندارند و میزبان پایگاه های قدرت های تجاوزگری نظیر امریکا و انگلستان هستند.

در مورد بازدارندگی موشکی و نقش آن در توان دفاعی ایران باید گفت که سامانه‌های موشکی به‌عنوان یک عنصر اساسی در مفهوم بازدارندگی در قرن 21 توسعه یافته اند. به موازات دستاوردهای فراوان در حوزه‌های خاص مانند تولید جنگنده، در حوزه بازدارندگی و توان دفاعی، حرف اول را برنامه موشکی متعارف ایران می‌زند. پدافند موشکی ایران هم بعد از تست موفقیت‌آمیز سامانه باور 373، سامانه 15 خرداد، و خرید سامانه اس 300 از روسیه، ارتقا یافته است.

ایران، موشک بالستیک قاره‌پیما ندارد، چون نیازمندی جمهوری اسلامی این نوع از موشک نیست. اما تولید موشک‌های بالستیک با بردهای 2000 و 2500 کیلومتر که مورد نیاز کشور برای مقابله با تهدیدات دشمنان است، تحسین جهانیان ر برانگیخته است. ایران توانسته است در شرایط تحریم و جنگ، نیازمندی‌های دفاعی خود را تامین کند و به خودکفایی در حوزه ی موشکی و پهپادی برسد.

در حوزه پهپادی، ایران جزو کشورهای پیشرفته در جهان است. بعد از اتفاقات مهم مانند به زمین نشاندن پهپاد امریکایی آر.کیو. 170 و حمله موفق به پهپاد امریکایی گلوبال هاوگ و به زمین نشاندن چندین پهپاد جاسوسی و انجام مهندسی معکوس بر آنها، ایران به یک پیشرفت و جهش تکنولوژیک در حوزه ی پهپادی رسیده است و می‌تواند ادعا کند که در این حوزه دارای دانش فنی در تراز جهانی است. غول‌های رسانه‌ایِ غربی و آمریکایی و نهادهای پژوهشی در دو سوی آتلانتیک، علیرغم سیاه نمایی ای که در مورد دقت و برد موشک ها و پهپادهای ایرانی دارند، نتوانستند خشم خود را از پیشرفت های شگرف دفاعی ایران در عرصه ی موشکی و پهپادی پنهان کنند. به ویژه اینکه پهپادهای بومی ساخت ایران در مقابله با تروریسم تکفیری داعش در سوریه و سایر گروه های تروریستی مورد حمایت امریکا در این کشور نقش اساسی داشته اند. 

از دیگر ویژگی های ماهیت قدرت دفاعی ایران، مهندسی معکوس و وابستگی حداقلی به واردات است. توسعه توانمندی موشکی، دفاع سایبری، پدافند هوایی، نشان‌دهنده جایگاه تسلیحات پیشرفته در راهبرد بازدارندگی ایران است. بومی بودن قدرت دفاعی ایران، یکی از مشخصات ویژه ی آن است. این موضوع منطبق با بند 13 اصل سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، است که دولت را موظف به تامین خودکفایی در حوزه‌های مختلف نظیر علوم، فنون، صنعت و امور نظامی کرده است. همچنین عدم وابستگی به بیگانگان، در اصل نهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مورد تاکید قرار گرفته است.

دفاع مردم‌محور و تامین امنیت از طریق دفاع همه‌جانبه، از دیگر ویژگی های توان بازدارندگی ایران، است. در اسناد بالادستی متعددی مانند قانون اساسی، سند چشم انداز 20 ساله، سیاست‌های کلی نظام، بیانیه گام دوم انقلاب بر لزوم استقلال در حوزه های سیاسی و نظامی و اقتصادی تاکید شده است. در سند چشم‌انداز جمهوری اسلامی ایران در افق 1404 (افق 2025) به روشنی این چشم انداز با عبارات، ایرانِ امن، مستقل و مقتدر با سامانه‌های دفاعی مبتنی بر بازدارندگی همه‌جانبه و پیوستگی مردم و حکومت، تاکید و ترسیم شده است.

 ایران پس از پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی با انواع توطئه های استکبار جهانی از قبیل جنگ تحمیلی، کودتا، ترور و تحریم های ظالمانه مواجه شده است. با حمایت امریکا ، رژیم صهیونیستی، بدون هرگونه نظارت بین المللی، زرادخانه نظامی و هسته ای گسترده ای ایجاد کرده است. در این میان، برخی از کشورهای مرتجع عربی با به یغما دادن ثروت مردمان خود، صدها میلیارد دلار سلاح از امریکا، انگلستان و فرانسه خریداری و موجب مسابقه ی تسلیحاتی در منطقه شده اند. وابستگی این کشورها به امریکا باعث شده است که آنها به آرمان های مردمان خود از جمله آرمان فلسطین خیانت و در راستای منافع امریکا، جنگ هایی نظیر جنگ یمن را به راه بیندازند و از تروریسم تکفیری علیه دولت های قانونی حمایت کنند.

در چنین شرایطی ایران اسلامی علیرغم تحریم های ظالمانه، با پیشرفت های شگرف دفاعی در عرصه های موشکی و پهپادی، پرچمدار صلح در منطقه و پیشتاز محور مقاومت در مقابله با توسعه طلبی امریکا و متحدانش در منطقه است. همین موضوع عامل اصلی هجمه رسانه ای ، رسانه های غربی علیه فعالیت های متعارف موشکی و دفاعی ایران است، اما امروزه ابعاد جنایات بین المللی امریکا و متحدانش در منطقه به حدی عیان شده است که دیگر، دروغ پردازی آنها درباره تهدید بودن توان دفاعی ایران برای افکار عمومی باور پذیر نیست.